dr hab. Aneta Pawłowska, prof UŁ


SONY DSC

e-mail:  aneta.pawlowska@uni.lodz.pl

Prof. UŁ. dr hab. Aneta Pawłowska – historyk i historyk sztuki, doktorat 2000 r. habilitacja 2014, profesor nadzwyczajny w Uniwersytecie Łódzkim od 2016 r. Od 2016 r. sprawuje funkcję Prodziekana ds. Studiów Niestacjonarnych, Podyplomowych i Współpracy z Zagranicą Wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu Łódzkiego. W roku 2020 Kolegium Dziekańskie (wraz  z prof. Pawłowską) zostało wybrane na drugą kadencję.

Poza jednostką uniwersytecką prof. Pawłowska od roku 2011 jest wybranym na już na drugą kadencję aktywnym członkiem Zarządu Polskiego Instytutu Studiów Nad Sztuką Świata (http://www.world-art.pl/), którego jest też założycielem. PISnSŚ jest jedyną instytucją w Polsce, działającą w oparciu o ustawę o stowarzyszeniach, która w wyniku parametryzacji uzyskała  na podstawie decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego nr 513/ Kat/ 2017 z 25 października 2017 r. status jednostki badawczej. Ponadto prof. Pawłowska pełni funkcje: Eksperta Komisji Europejskiej (od 2016), jest członkiem: sieci naukowej COST (od 2016), Łódzkiego Towarzystwa Naukowego (od 2016; od 2019 Przewodnicząca Wydziału VI Sztuki i Nauk o Sztuce). Od 2015 r. posiada tytuł Rzeczoznawcy Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Od roku 2017 należy także  do grupy naukowo-badawczej Proxectos e Estudos Sobre Patrimonio Cultural = Project and Studies on Cultural Heritage (GI-1907), utworzonej na Universidade de Santiago de Compostela w Hiszpanii. Od 2017 r. jest członkiem „International Visiting Faculty” of Chandigarh University Punjab Indie, zaś od  2018 r. jest „external scientific fellow” (zewnętrzny pracownik naukowy) na Wydziale Historycznym University of West Bohemia, Plzen.

Prof. Pawłowska Jest Członkiem Polskiej Rady Wydawniczej Interdyscyplinarnej Serii „Krótkie Wprowadzenie”, pisanej piórem ekspertów skupionych wokół Uniwersytetu Oksfordzkiego (od 2016), oraz kolegium redakcyjnego półrocznika Katedry Historii Sztuki UŁ „TECHNE. Seria nowa” i Rady Redakcyjnej rocznika  „Art of Orient” (od 2014) r.

Nagrody:

Nagroda Rektora UŁ Zespołowa I stopnia za publikację European Culture: Unity in Diversity, Cambridge Scholars, Newcastle 2011 (2012).

Nagroda Rektora UŁ II stopnia za publikację Sztuka i kultura Afryki Południowej, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2013 (2014).

Nagroda zespołowa  Marszałka Województwa Śląskiego za Wydarzenie Muzealne Roku 2014 w kategorii  „publikacje książkowe” za publikacje Ex Africa semper aliquid novi.

Odznaka Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (2015).

Nagroda Rektora UŁ Zespołowa I stopnia (wraz z J. Sowińską-Heim) za publikację Audiodeskrypcja dzieł sztuki – metody, problemy, przykłady, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2016 (2017)

Nagroda naukowa LUMEN 2017 (Leaders in University Management) w kategorii Specjalnej za projekt „Usłyszeć obraz. Audiodeskrypcja dzieł sztuki w łódzkich muzeach  jako czynnik kreujący i kształtujący relacje pomiędzy działalnością  naukową i dydaktyczną Uniwersytetu Łódzkiego a interesariuszami zewnętrznymi (instytucjami kultury, organizacjami pozarządowymi, społecznością lokalną, przedstawicielami biznesu)”.

Wyróżnienie „Łódzkie Eureka 2017” przyznawane przez Radę ds. Szkolnictwa Wyższego i Nauki przy Prezydencie Miasta Łodzi za wybitne osiągnięcia naukowe na rzecz rozwoju Łodzi jako ośrodka naukowego i akademickiego w kategorii „nauka” za projekt pt. „Opracowanie metodologii naukowej audiodeskrypcji dzieł sztuki oraz jej implementacja w łódzkich muzeach” (2018).

Prof. Pawłowska jest autorką 6 książek (w tym dwie publikacje były sfinansowane z grantu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego), redaktorką 6 monografii wieloautorskich. Ponadto ma w dorobku autorstwo ponad 70  artykułów w monografiach i czasopismach (w tym kilkanaście wydanych za granicą w językach angielskim, hiszpańskim, ukraińskim). Wszystkie wymienione publikacje są recenzowane.

Zainteresowania naukowe prof. Pawłowskiej dotyczą trzech głównych nurtów badawczych są to: sztuka polska XIX i XX wieku o tradycyjna, sztuka i kultura Afryki Południowej oraz audiodeskrypcja dzieł sztuki.

Badania zmierzające do aprecjacji  sztuki polskiej o charakterze tradycyjnym prof. Pawłowska prowadzi od 1994 r. poświęciła im 3 książki (Studia o sztuce polskiej XIX I XX wieku, Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2017, ss. 224, Pro Arte. Monografia grupy warszawskich artystów  1922 -1932, Warszawa: Wydawnictwo Neriton 2006; ss. 188 oraz Henryk Weyssenhoff (1859-1922) – zapomniany bard Białorusi, Warszawa: Wydawnictwo DIG 2006, ss.124) oraz liczne artykuły Візуальний текст або “слова на волі”: від футуризму через конкретну поезію до мережевої літератури, „ТЕКСТ І ОБРАЗ: АКТУАЛЬНІ ПРОБЛЕМИ ІСТОРІЇ МИСТЕЦТВА” 2019 No. 1(7), s. 90-101; What is History of Art in the 20 th and 21 st Century–a Few Theoretical Problems „West Bohemian Historical Review” 2019 Vol. IX No. 2, s. 137-151. Badania te są podstawą do współpracy prof. Pawłowskiej jako eksperta we współpracy z  Wydziałem ds. Strat Wojennych Departamentu Dziedzictwa Kulturowego oraz Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów (NIMOZ) a także z instytucjami sądowymi w zakresie weryfikacji autentyczności prac malarskich oraz do współpracy z NIMOZ w kwestii wydawania zezwoleń na wywóz zabytków sztuki z Polski.

W latach 2001-2004 prof. Pawłowska przebywała w Republice Południowej Afryki, co  okazało punktem przełomowym w jej badaniach.  Zetknęła się wówczas z odmienną kulturą i sztuką kontynentu afrykańskiego, co zostało pogłębione m.in. dzięki jej związkom z University of the Witwatersrand w Johannesburgu, znanemu  z opozycji do apartheidu oraz z nowatorskiej Goodman Gallery  – założonej w 1970 r. najważniejszej instytucji wystawowej tego miasta (i Kapsztadu), zaangażowanej w dialog z artystami afrykańskimi i walkę z apartheidem.  Po powrocie do Polski sztuka Afryki oraz szeroko traktowane badania nad postkolonializmem stały się istotnym zakresem badań  prof. Pawłowskiej. Publikacja Sztuka i kultura Południowej Afryki. W poszukiwaniu tożsamości artystycznej na tle przekształceń historycznych, Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2013, ss. 406 stała się podstawą do nadania jej tytułu doktora habilitowanego. Ponadto tematyce afrykańskiej prof. Pawłowska poświeciła kilkadziesiąt artykułów w językach polskim i angielskim. Najważniejsze z ostatnich lat to: Johannesburg Art Gallery in the context of racial transformation in South Africa, „CoCAin… Review of Contemporary Art Centers & Museums”, no. 7, September 2015, s. 64-67. http://issuu.com/eduakcje/docs/cocain_7; Major Motives in South African Art in the First Decade of the 21st  Century, “West Bohemian Historical Review” VI/ 2016 / 2,  s. 339-354. (ERIH PLUS)  Gender and Eroticism in Contemporary Art from South Africa, „Werkwinkel. Journal of Low Countries and South African Studies / Tijdschrift voor Nederlandse en Zuid-Afrikaanse Studies / Tydskirf vir Nederlandse en Suid-Afrikaanse Studies” 12(1),         2017, s.7-28. Avant-gardists and primitivism, „Art Inquiry.  Recherches sur les arts” 2017, Vol. XIX (XXVIII), s.153-170. Wyżej wymienione artykuły dotyczą m.in. południowoafrykańskiej sztuki współczesnej, twórczości znanych afrykańskich artystów, działalności muzeów i galerii, a także recepcji sztuki afrykańskiej w Europie.  Ponadto prof. Pawłowska była kierownikiem naukowym Międzynarodowej Konferencji AFRYKAŃSKA TRADYCJA – AFRYKAŃSKA NOWOCZESNOŚĆ, zorganizowanej na Uniwersytecie Łódzkim w dniach 19-20 listopada 2015 r. (Współorganizatorzy: Polski Instytut Studiów nad Sztuką Świata, Katedra Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, oraz Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi). W trakcie konferencji prezentowanych było 30 referatów z różnych krajów m.in.: Węgry, Irak, Nigeria, Czechy. W 2019 roku brała czynny udział w komitecie organizacyjnym międzynarodowej konferencji pt.  “MIGRATIONS IN THE CONTEMPORARY WORLD” w  Mkwawa University College of Education w Tanzanii.  W kontekście badań nad postkolonializmem prof. Pawłowska opublikowała książkę Japonizm w sztuce modernizmu. Obrazy przepływającego świata, Łódź: Wydawnictwo UŁ 2016, ss. 162. [ z J. Niewiarowską-Kuleszą] oraz artykuły dotyczące kwestii neokolonializmu w Afryce: African Contemporary Art and the curatorial turn, „Art Inquiry” 2015, vol. XVII (XXVI), s. 219-237; South African Art – Twenty Years since the Advent of the Post-Apartheid Era, „Art of Orient” Vol. 3, 2014, D. Kamińska-Jones (ed.), s. 269-281; El arte visual contemporáneo del continente africano: un nuevo fenómeno cultural que ayuda a la gente a tener una vida decente, “RELEA. Revista Latinoamericana de Estudios Avanzados” 2018 Vol. 25 No. 41, s. 36- 54; “African Research & Documentation” SCOLMA University of Oxford,  2019, No. 135, s. 40-53.

Badania dotyczące postkolonializmu były kontynuowane podczas indywidualnego programu badawczego w ramach stypendium z NAWA,  UMOWA NR: PPN/BIL/2018/1/12/CZE/UMOWA/1 w 2019 r. programu na Uniwersytetach University of West Bohemia Pilsen, (Univerzita Karlova) w Pradze oraz Muzeum i Bibliotece Náprstkovo muzeum asijských, afrických a amerických kultur.

Funkcja Rzeczoznawcy Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w zakresie sztuki afrykańskiej (od 2019 r. Rzeczoznawcy ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego w zakresie opieki nad zabytkami w dziedzinie malarstwa polskiego i powszechnego XIX-XXI wieku, ze szczególnym uwzględnieniem sztuki afrykańskiej oraz audiodeskrypcji dzieł sztuki) sprawia, iż prof. Pawłowska wielokrotnie była ekspertem opiniującym zakupy prac afrykańskich do Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie oraz Muzeum narodowego w Szczecinie w ramach Projektów finansowanych  ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu: Kolekcje, priorytet: Kolekcje muzealne. Ponadto jest autorką kilkudziesięciu ekspertyz wykonanych na potrzeby  środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów.

Kolejny istotny nurt w badaniach prof. Pawłowskiej to prowadzone od  2013 r. badania nad audiodeskrypcją (AD) czyli tworzeniem opisów obiektów artystycznych dostosowanych do potrzeb i możliwości percepcyjnych osób niewidomych. Jest ona współautorką (wraz z J. Sowińską-Heim) jedynej w Polsce publikacji dotyczącej problematyki tworzenia opisów audiodeskrypcyjnych dzieł sztuki: Audiodeskrypcja dzieł sztuki – metody, problemy, przykłady, Wydawnictwo UŁ, Łódź 2016. W roku 2017 publikacja uzyskała Nagrodę Naukową Rektora Uniwersytetu Łódzkiego I stopnia. Wyniki badań prof. Pawłowskiej dotyczące AD (poza publikacją książkową) ukazały się w postaci jej licznych artykułów naukowych, np. „Audio-Description as the Guiding-Point for the Blind People to the World of Art and Architecture in the Context of the European Union”, [w:] EU Association Agreement: Legal, Political and Economic Aspects, International Scientific Conference, Tbilisi 2016; „Multisensoryczna percepcja architektury. Audiodeskrypcja wnętrz pałacu Izraela Poznańskiego w świetle aktualnych doświadczeń europejskich”, [w:] Historia – Konserwacja – Rewitalizacja. Funkcjonowanie rezydencji regionu łódzkiego w kontekście doświadczeń europejskich, red. T. Bernatowicz, P. Gryglewski, K. Stefański, Łódź 2016 (wraz z J. Sowińską-Heim); „Sztuka audiodeskrypcji – audiodeskrypcja sztuki – koncepcja nowej metody z zakresu upowszechniania sztuk wizualnych”, [w:] Twórczość, uniwersytet, pasja… O zaangażowaniu w dydaktyce, red. K. Klimczak, J. Płuciennik, Łódź 2015, s. 49-63.   „Niewidomi w świecie sztuki. Pozawizualna percepcja dzieł plastycznych”, [w:] Sztuka Polski Środkowej. Studia VI, red. P. Gryglewski, A. Barczyk, Łódź 2016 (wraz z J. Sowińską-Heim); „Usłyszeć obraz – koncepcja audiodeskrypcji Sali Neoplastycznej w Muzeum Sztuki w Łodzi”, [w:] Dostrzec więcej. Wybrane zagadnienia wizualizacji danych w badaniach nad dziedzictwem kulturowym, Wrocław 2016 (wraz z A. Wendorff); „Obraz – opis – symulakrum”, [w:] Przekładaniec, Kraków 2017 (wraz z A. Wendorff) czy „Pozawizualna percepcja dzieł sztuki w kontekście projektu audiodeskrypcji Sali Neoplastycznej w Muzeum Sztuki w Łodzi”, [w:] Quart. Kwartalnik Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2018 (wraz z A. Wendorff), Possibilities and limitations of functioning of the disabled in contemporary culture „Journal of Human Dignity and Wellbeing” 2018 No. 1 (wraz  A Wendorff) oraz redakcja monografii wieloautorskiej pt. Osoby z niepełnosprawnością i sztuka Udostępnianie – percepcja – integracja, , Łódź, Uniwersytet Łódzki; Muzeum Miasta Łodzi 2019, ss. 196 (wraz z A Wendorff i J. Sowińską-Heim)  Ponadto badania te były prezentowane na konferencjach międzynarodowych w Belgii, Gruzji, Hiszpanii oraz Indiach. O roku 2018 prof. Pawłowska współpracuje Departamento de Difusión  z Museo de Belas Artes da Coruña w Hiszpanii.

W latach 2014-2016 prof. Pawłowska stworzyła wyspecjalizowany zespól badaczy z Uniwersytetu Łódzkiego (Katedry Historii Sztuki, Filologii oraz medioznawstwa) wraz z pracownikami wiodących łódzkich placówek muzealnych. Współpraca nad udostępnianiem sztuki dla osób niewidomych odbywała się w ramach  projektu dofinansowanego ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego: Muzeum na wyciągnięcie ręki. Pałac rodziny Poznańskich Przewodnik, Muzeum Miasta Łodzi 2015 oraz  programu ŁÓDZKI EXPLORER B+R – (wraz firmą Altix z Warszawy oraz Muzeum Sztuki w Łodzi). Następnie prof. Pawłowska kierowała autorskim projektem naukowym „Usłyszeć obraz. Audiodeskrypcja dzieł sztuki w łódzkich muzeach jako czynnik kreujący i kształtujący relacje pomiędzy działalnością naukową i dydaktyczną Uniwersytetu Łódzkiego a interesariuszami zewnętrznymi (instytucjami kultury, organizacjami pozarządowymi, społecznością lokalną, przedstawicielami biznesu)”. Projekt dotyczył stworzenia cyklu audiodeskrypcji dzieł z Muzeum Sztuki w Łodzi (ms¹ i ms²) oraz Muzeum Miasta Łodzi i został uhonorowany Nagrodą LUMEN (Leaders in University Management) w kategorii specjalnej. W 2018 r. zespół pod kierunkiem prof. Anety Pawłowskiej (Katedra Historii Sztuki UŁ) w składzie dr Julia Sowińska-Heim (Katedra Historii Sztuki UŁ) i dr Anna Wendorff (Katedra Filologii Hiszpańskiej UŁ) otrzymał wyróżnienie „Łódzkie Eureka 2017” w kategorii „nauka” za projekt pt. „Opracowanie metodologii naukowej audiodeskrypcji dzieł sztuki oraz jej implementacja w łódzkich muzeach”. Wyróżnienie zostało przyznane przez Radę ds. Szkolnictwa Wyższego i Nauki przy Prezydencie Miasta Łodzi za wybitne osiągnięcia naukowe na rzecz rozwoju Łodzi jako ośrodka naukowego i akademickiego. Obecnie zespół naukowy został rozszerzony  o pracowników Wydziału Fizyki  i Informatyki Stosowanej UŁ, co pomoże nad implementacją aktywnego systemu lokalizatorów (beaconów) w muzeach wspierających osoby z zaburzeniami wzroku w samodzielnym zwiedzaniu przestrzeni ekspozycyjnej (projekt pilotażowy został stworzony dla Muzeum Fabryki w Łodzi). Projekt pn. „Sztuka dostępna i nowe technologie”  nagrodzony został Nagrodą Naukową Rektora UŁ w 2019; szerzej: Aneta Pawłowska, Artur Hłobaż, Adam Drozdowski, Audiodeskrypcja-przedmiot akademicki, praktyka muzealna czy wyzwanie dla informatyków, [w:] Osoby z niepełnosprawnością i sztuka. Udostępnianie – percepcja – integracja, Łódź, Uniwersytet Łódzki; Muzeum Miasta Łodzi 2019, s. 57-74. Ponadto w ramach zainteresowań badawczych związanych z udostępnianiem sztuki środowiskom defaworyzowanym  prof. Pawłowska zorganizowała i była kierownikiem naukowym konferencji „I Ogólnopolskiej Konferencji Niepełnosprawni i sztuka” (26-27.10.2017, Muzeum Miasta Łodzi). Od rok  2019 jest kierownikiem projektu pn „Sztuka łódzka na tle sztuki europejskiej. Wykluczeni/Włączeni”. Projekt realizowany jest ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój pt. „Trzecia Misja Uczelni”; nr konkursu POWR.03.01.00-IP.08-00- -3MU/18, dotyczący opracowania programów kształcenia i realizacji działań dydaktycznych, kursów, szkoleń dla niestandardowych odbiorców szkolnictwa wyższego w ramach III Osi priorytetowej: Szkolnictwo Wyższe dla gospodarki i rozwoju; Działanie 3.1 Kompetencje w szkolnictwie wyższym. Okres realizacji projektu: od 02.02.2019 do 31.01.2022 r. Budżet projektu ogółem: 958 947,00 zł.

Profesor Pawłowska realizuje się także jako dydaktyk akademicki, prowadząc wykłady i seminaria na wszystkich III stopniach studiów. Kilkunastokrotnie  w ramach grantu  Erasmus + Staff Mobilty prowadziła wykłady na uniwersytetach w Republice Czeskiej, Finlandii, Hiszpanii. Była także recenzentem   w ramach programu „DIAMENTOWY GRANT” oraz POLSKO-AMERYKAŃSKIEJ KOMISJI FULBRIGHTA. Jej magistranci i licencjaci uzyskiwali 7 „Medale za Chlubne Studia” na Uniwersytecie Łódzkim oraz 4 „Studenckie Granty Badawcze”.  Od ponadto kieruje trzema projektami typu „doktorat wdrożeniowy”  -konkurs Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego”: w II edycji konkursu projekt pt. Ocena oraz weryfikacja współczesnych metod przekładu kodu wizualnego obiektu sztuki i obiektu historycznego na język opisowy w przestrzeni edukacyjnej ekspozycji muzealnej” realizowany we współpracy z Muzeum Miasta Łodzi (Umowa nr 0083/DW/2018/02 z dn. 28.11.2018 r.) oraz dwa doktoraty III edycji konkursu umowa nr DWD/3/14/2019 z dnia 30.10.2019) projekty: „Problem dostępności informacji w instytucjach publicznych oraz podmiotach ekonomii społecznej w obszarze kultury i sztuki dla osób słabo- i niesłyszących w Polsce. Rekomendacje i standardy” współrealizowany z Stowarzyszeniem Wsparcia Społecznego „Ja-Ty-My” (NGO) oraz „Wykorzystanie technologii hologramu 3D oraz Pepper Ghost w przestrzeniach wystawowych muzeum jako środek interaktywnej komunikacji z widzem. Sposoby i ocena implementacji”  projekt współrealizowany z  Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie.

 

WYBANE PUBLIKACE – szerszy wykaz publikacji w bazie Bibliografia publikacji pracowników Uniwersytetu Łódzkiego

 KSIĄŻKI:

  1. Pro Arte. Monografia grupy warszawskich artystów 1922 -1932, Wydawnictwo Neriton Warszawa 2006;
  2. Henryk Weyssenhoff (1859-1922) – zapomniany bard Białorusi, Wydawnictwo DIG, Warszawa 2006.
  3. Sztuka i kultura Południowej Afryki. W poszukiwaniu tożsamości artystycznej na tle przekształceń historycznych, Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2013, ss. 406.
  4. Japonizm w sztuce modernizmu. Obrazy przepływającego świata, Łódź: Wydawnictwo UŁ 2016, ss. 162. [ z J. Niewiarowska-Kuleszą].
  5. Audiodeskrypcja dzieł sztuki – metody, problemy, przykłady, Łódź: Wydawnictwo UŁ 2016, ss. 145 [z J. Sowińską-Heim].
  6. Studia o sztuce polskiej XIX I XX wieku, Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2017, ss. 224.

 

REDAKACJA:

 

  1. Afrykańska tradycja – afrykańska nowoczesność/ Książka abstraktów, red. A. Pawłowska et al., Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2015.
  2. Afryka i (post)kolonializm, Łódź Wydawnictwo UŁ 2016, ss. 230, [z J. Sowińską-Heim];
  3. Sztuka Afryki. Afrykańska tradycja – afrykańska nowoczesność, Łódź Wydawnictwo UŁ 2016, ss. 178, [z J. Sowińską-Heim].
  4. Acta Artis. Studia ofiarowane Profesor Wandzie Nowakowskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2016, ss. 443. [z E. Jedlińską, K. Stefańskim];
  5. David Cottington, Sztuka nowoczesna, redakcja naukowa Aneta Pawłowska, Łódź Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego
  6. Niewypowiadalne, Łódź , Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2018 [ et.al].
  7. Osoby z niepełnosprawnością i sztuka Udostępnianie – percepcja – integracja, Łódź, Uniwersytet Łódzki; Muzeum Miasta Łodzi 2019, ss. 196 (wraz z A Wendorff i J. Sowińską-Heim).

ROZDZIAŁY W MONOGRAFIACH:

  1. O potrzebie tworzenia kolekcji sztuki afrykańskiej, [w:] Muzeum sztuki. Od Luwru do Bilbao, Katowice: Wydawnictwo Muzeum Śląskiego 2006, s.272-281;
  2. Inspiracje kulturą Afryki w malarstwie europejskim pierwszej połowy XX wieku, „Afryka” nr 25, Warszawa 2007, s.71-90;
  3. Przemiany w tradycyjnej estetyce afrykańskiej i jej relacje z kulturą europejską, w: Wizje i Re-wizje. Wielka Księga Estetyki w Polsce, red. K. Wilkoszewska, Kraków: Universitas 2007, s. 181-192;
  4. Zjawisko akulturacji na przykładzie z sztuki południa Afryki, w: Afryka na progu XXI wieku. Kultura i społeczeństwo, red. J. J. Pawlik, M. Szupejko, Warszawa 2009, s. 165-178;
  5. Polska rzeźba pomnikowa po II wojnie światowej, jako wyraz mecenatu państwa, w: Sztuka w kręgu władzy. Ogólnopolska Sesja Naukowa Stowarzyszenia Historyków Sztuki, 13-15 listopada 2008, Toruń, red. E. Pilecka, K. Kluczwajd, Warszawa 2009, s. 351-366;
  6. The Influence of the Existence of Slavery On the Depiction of the Black Man in Fine Arts, w: Rhythms and Steps of Africa, W. Mond-Kozłowska (ed.), Kraków 2011, s. 254-263;
  7. European Art: The Definition of Art, w: European culture in diversity, Krystyna Kujawińska-Courtney, Maria Łukowska and Evan Williams (eds), Newcastle: Cambridge Scholars 2011, s. 107-124;
  8. Południowa Afryka królestwo złota i diamentów i jego ikonografia, w: „Stare” i „nowe” mocarstwa w Afryce stygmaty kulturowe, religijne, polityczne, ekonomiczne i społeczne, red. A. Żukowski, Forum Politologiczne, t. 13, Olsztyn 2012, s. 575-596.
  9. Galerie sztuki w Republice Południowej Afryki: prowincjonalne czy globalne, postkolonialne czy narodowe?, [w:] Centrum, prowincje, peryferia – wzajemne relacje w dziejach sztuki, red. Piotr Gryglewski, Krzysztof Stefański, Robert Wróbel, Księży Młyn, Łódź 2013, s. 265-274;
  10. Wpływ zainteresowania kulturą afrykańską świata zachodniego na estetykę sztuki współczesnej, [w:] Sztuka Afryki w kolekcjach i badaniach polskich, Wydawnictwo Narodowego w Szczecinie, Szczecin 2014, s. 59-70.
  11. Pocztówka,[w:] Profesor Wanda Nowakowska, red. E. Jedlińska Łódzkie Towarzystwo Naukowe, 2015, z. 118, s. 50-59.
  12. Współczesna sztuka Republiki Południowej Afryki w świetle przemian politycznych w kraju po 1994 roku [w:] Afryka między tradycją a współczesnością, J. Różański, H. Rubinkowska, Polskie Towarzystwo Afrykanistyczne, Warszawa 2013, s. 201-216.
  13. Sztuka audiodeskrypcji – audiodeskrypcja sztuki – koncepcja nowej metody z zakresu upowszechniania sztuk wizualnych [w:] Twórczość, uniwersytet, pasja… O zaangażowaniu w dydaktyce, red. K. Klimczak, J. Płuciennik, Łódź 2015, s. 49-63.
  14. Inspiracje i zapożyczenia ze sztuki prymitywnej przez artystów południowoafrykańskich w I połowie XX wieku, w: Sztuka Afryki. Afrykańska tradycja – afrykańska nowoczesność, red. Aneta Pawłowska, Julia Sowińska-Heim, Łódź Wydawnictwo UŁ 2016, s. 95-120
  15. Afryka – tradycja czy nowoczesność? Wprowadzenie, w: Sztuka Afryki. Afrykańska tradycja – afrykańska nowoczesność, red. Aneta Pawłowska, Julia Sowińska-Heim,  Łódź Wydawnictwo UŁ 2016, s. 9-18
  16. Afryka i (post)kolonializm. Wprowadzenie, w:  Afryka i (post)kolonializm,  Aneta Pawłowska, Julia Sowińska-Heim, Łódź Wydawnictwo UŁ 2016, s. 7-24. Polska ilustracja modernistyczna a Wyssenhoffowie w: Acta Artis. Studia ofiarowane Profesor Wandzie Nowakowskiej,  red. A. Pawłowska, E. Jedlińska, K. Stefański, Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego 2016, s. 259-281. 5pkt
  17. Usłyszeć obraz – koncepcja audiodeskrypcji Sali Neoplastycznej w Muzeum Sztuki w Łodzi, w: Dostrzec więcej. Wybrane zagadnienia wizualizacji danych w badaniach nad dziedzictwem kulturowym, Wrocław, ARGI, red. Justyna Kolenda, Agnieszka SeidelGrzesińska, 43-63.  [ z A. Wendorff]
  18. Kontrowersje wokół estetyki afrykańskiej [w:] Małe. Ukryty świat Afryki, Banaś Monika, Łubińska Edyta, Kraków : Księgarnia Akademicka 2016, s. 9-13. 5pkt
  19. Recenzja wystawy w służbie władców czarowników. Sztuka Nigerii, w: Sztuka Polski Środkowej. Studia VI, red. P. Gryglewski, A. Barczyk, Łódź 2016, s. 245-248.
  20. Multisensoryczna percepcja architektury. Audiodeskrypcja wnętrz pałacu Izraela Poznańskiego w świetle aktualnych doświadczeń europejskich, w: Historia– Konserwacja – Rewitalizacja. Funkcjonowanie rezydencji regionu łódzkiego w kontekście doświadczeń europejskich, red. Tadeusz Bernatowicz, Piotr Gryglewski, Krzysztof Stefański, s. 191- 206 , [z J. Sowińską-Heim].
  21. Estetyczne odkrywanie sztuki naskalnej Afryki Południowej – perspektywa artystyczna, w: Sztuka naskalna. Polskie doświadczenie badawcze, red. Andrzej Rozwadowski, Warszawa-Toruń 2017, s.  311-331.
  22. Współczesna sztuka wizualna kontynentu afrykańskiego – nowe zjawisko kulturowe, w: Tradycja i nowoczesność w Afryce. Społeczeństwo – kultura – sztuka  pod red. Arkadiusza Żukowskiego, Olsztyn: 2017, s. 111-127.
  23. Stroje i fryzury ludu Joruba jako wyraz jego upodobań estetycznych i przekonań religijnych, w:      Ciało, strój, biżuteria w kontekście przemian kulturowych, społecznych i politycznych pierwszej połowy XX wieku, red. Ewa Letkiewicz, Lublin 2017, s. 309-321.
  24. Elementy dadaistyczne w twórczości Witkacego, [w:] Impuls dadaistyczny w polskiej sztuce i literaturze dwudziestowiecznej, red. Paulina Kurc-Maj, Paweł Polit, Łódź 2017, s. 50-63;
  25. Odzyskane Królestwo Makurii – skarby Galerii Faras w Muzeum Narodowym w Warszawie, [w:] „Bilad as-Sudan -Polska a strefa Sudanu” , red. Macieja Ząbka, Waldemara Cisło i Jarosława Różańskiego, Pelplin 2017, s. 215-246.
  26. Postać Steve’a Biko lidera „Ruchu Świadomości Czarnych” z Republiki Południowej Afryki, [w:] Intelektualiści afrykańscy wobec doświadczenia dyktatur, Warszawa; Poznań , Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR 2018,  s. 341-363.

 

ROZDZIAŁY W MONOGRAFIACH W JĘZYKU ANGIELSKIM:

  1. The European Masterpieces as Inspiration of the Modern South African Art,[w:]Old art inspirations on the art 20th and 21st centuries. “Studies on Modern Art” ,vol.4, (eds.) Małgorzata Geron, Jerzy Malinowski, Wydawnictwo Libron, Kraków 2013, s. 279-287;
  2. The Influence of the British Artists on South African Art at the beginning of the 20th Century, [w:] Art of the United Kingdom of Great Britain And Northern Ireland & The Republic Of Ireland in 20th–21st Centuries And Polish–British & Irish Art Relations, eds. Geron et al. Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2015, s. 377-388;
  3. South African museums. Representation and identity, [w:] African Studies. Forging New Perspectives and Directions, eds. Pawlak Nina, Rubinkowska-Anioł Hanna, Will Izabela, Warsaw: Elipsa 2016, s. 216-230;
  4. Audio-Description as the Guiding-Point for the Blind People to the World of  Art and Architecture in the Context of the European Union,  [w:] EU Association Agreement: Legal, Political and Economic Aspects, International Scientific Conference, 11th -12th November, 2016, s. 98- 107.
  5. Images instead of words and text – South African street art, [w:] The Artistic Traditions of Non-European Cultures, 2018, vol. 6, s. 71-84

 

 ARTYKUŁY W CZASOPISMACH:

  1. Grupa Pro Arte – prezentacja wstępna, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica” 2002, nr 74, s. 131-145.
  2. Artyści południowoafrykańscy wobec wyzwań nowej rzeczywistości postaprtheidowej, część I, „Afryka”, 2013, nr 37, s. 68-90,Wykaz MNiSW lista B, poz. 94
  3. Artyści południowoafrykańscy wobec wyzwań nowej rzeczywistości postaprtheidowej, część II, „Afryka”, 2013, nr 38, s. 68-90, Wykaz MNiSW lista B, poz. 94
  4. Afrykańska tradycja – afrykańska nowoczesność, „Kronika Uniwersytetu Łódzkiego”, 5/2015; http://kronika.uni.lodz.pl/numery/pierwsza-nagroda/artykuly/479/afrykanska-tradycja-afrykanska-nowoczesnosc
  5. Czy istnieje południowoafrykańska belle époque?, [w:] Fin de siècle odnaleziony. Mozaika przełomu wieków: artyści, zjawiska, stowarzyszenia, działania/ Fin de siècle rediscovered. A mosaic of the turn of the century: artists, events, societies, activities, red. Frąckowiak, P. Kopszak, M. Romeyko-Hurko, „Pamiętnik Sztuk Pięknych”, Nr 10/2015, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2015, s. 187- 199. Wykaz MNiSW lista C
  6. Wystawa „W służbie władców i czarowników. Sztuka Nigerii”, „Afryka”, 2016, nr 43, s. 189-196. Wykaz MNiSW lista B;
  7. „Demokratyzacja sztuki” w Republice Południowej Afryki w kontekście muzealnictwa, „Afryka. Półrocznik Polskiego Towarzystwa Afrykanistycznego”, 2017, nr 45,s. 8, 77-98,         Wykaz MNiSW lista B;
  8. Niepełnosprawni i sztuka, „Kronika. Pismo Uniwersytetu Łódzkiego” 2017, nr 5.
  9. Plastyka łódzka u schyłku XIX i na początku XX wieku, „Przegląd Nauk Historycznych” 2017, R. XVI Nr 1, s. 167-192, Wykaz MNiSW lista B.

 ARTYKUŁY W CZASOPISMACH W JĘZYKACH OBCYCH:

  1. The Roots of Black Post-Apartheid Art in South Africa, „Art Inquiry. Recherches sur les arts” 2004, s. 81-104.
  2. The Past and Present in Gender Art of South Africa, “Africana Bulletin” 2006, nr 54, s. 147-168.
  3. The Female Art of South Africa and the Second Wave of Neo-Feminism, „Art Inquiry Recherches sur les arts” 2006; s. 55-82.
  4. Some Remarks Regarding Contemporary South African Art in the Context of Political Changes and Stability of Artistic Principles, „Studies of the Department of African Languages and Cultures” 2013, no.47, s. (6 pkt.) Wykaz MNiSW lista B.
  5. African Contemporary Art and the curatorial turn, „Art Inquiry” 2015, vol. XVII (XXVI), s. 219-237. Wykaz MNiSW lista B.
  6. South African Art – Twenty Years since the Advent of the Post-Apartheid Era, „Art of Orient” Vol. 3, 2014, D. Kamińska-Jones (ed.), s. 269-281, Wykaz MNiSW lista B;
  7. Johannesburg Art Gallery in the context of racial transformation in South Africa, „CoCAin… Review of Contemporary Art Centers & Museums”, no. 7, September 2015, s. 64-67. http://issuu.com/eduakcje/docs/cocain_7.
  8. Major Motives in South African Art in the First Decade of the 21st Century, “West Bohemian Historical Review” VI/ 2016 / 2,  339-354. (ERIH PLUS) websitehttp://www.ff.zcu.cz/khv/en/research/vbhr/archive.html.
  9. Gender and Eroticism in Contemporary Art from South Africa, „Werkwinkel. Journal of Low Countries and South African Studies / Tijdschrift voor Nederlandse en Zuid-Afrikaanse Studies / Tydskirf vir Nederlandse en Suid-Afrikaanse Studies” 12(1),  2017, s.7-28. Wykaz MNiSW lista
  10. From sign to word in contemporary Polish “HTML literature”. Post-avant-garde heirs of modernist typography, „Art Inquiry. Recherches sur les arts” 2017,  XIX (XXVIII), s. 273-289 [z A. Wendorff], Wykaz MNiSW lista B.
  11. Avant-gardists and primitivism, „Art Inquiry. Recherches sur les arts” 2017, Vol. XIX (XXVIII), s.153-170, Wykaz MNiSW lista
  12. Extra-visual perception of works of art in the context of the audio description of the Neoplastic Room at the Museum of Art in Łódź, „Quart” Nr 1(47) /2018, s. 18-27 (wraz z A. Wendorff). Wykaz MNiSW lista
  13. Participatory art, new media and convergence art based on the example of La Fura Dels Baus Group “Art Inquiry. Recherches sur les arts”, 2018 Vol. XX, s. 217-233 (wraz z A. Wenforff).
  14. A concise history of women originating from the city of Lodz acting either as Flâneuses or women artists, at the beginning of modern era until the end of worldwar II. an attempt of re-interpretation of the literary and art history canon, West Bohemian Historical Review. 2018, no. 2, s. 239-252.
  15. Dreams about the metropolis or public architecture of the 21st century in Łódź, “Architectus” 2019 No 2(58), s. 41-58.
  16. El arte visual contemporáneo del continente africano: un nuevo fenómeno cultural que ayuda a la gente a tener una vida decente, “RELEA. Revista Latinoamericana de Estudios Avanzados” 2018 Vol. 25 No. 41, s. 36- 54;
  17. African Research & Documentation” SCOLMA University of Oxford, 2019, No. 135, s. 40-53.
  18. What is History of Art in the 20th and 21st Century–a Few Theoretical Problems „West Bohemian Historical Review” 2019 Vol. IX No. 2, s. 137-151.